Þvælingur til Suður Kóreu

Suður Kórea! Hvað var ég eiginlega að hugsa? Hálft ár í landi sem ég vissi lítið sem ekkert um þegar ég sótti um skiptinámið og jafn lítið meðan ég sat í flugvélinni á leið til Köpen, sem var einmitt fyrsta stoppið á leiðinni út. En það var einmitt málið. Suður Kórea hljómaði nefnilega svo vel vegna þess hversu lítið maður vissi um landið. Það besta sem gat gerst var að kynnast algjörlega nýrri menningu sem manni myndi líka rosalega vel við, kynnast nýju fólki, smakka öðruvísi mat og bara umfram allt fara á framandi staði og sjá öðruvísi mannlíf. Á móti hefði það versta getað verið að eyða 3-4 mánuðum í landi sem manni væri ekki vel við. Maður lifir aftur á móti bara einu sinni og mér finnst áhugavert að kynnast nýrri menningu og sjá heiminn frá fleiri en einu sjónarhorni. Því ákvað ég að slag standa og hoppa út og vona það besta.

Úr því rættist heldur betur. Á ferð minni (og Páls Kvarans samferðings) kíktum við til Dubai, Suður Kóreu, Thailands og Singapore. Auk þess steig ég fæti inn fyrir landafræðileg mörk Norður Kóreu og fékk að upplifa spennuna sem ríkir á landamærum ríkjanna tveggja. Maður kynntist svo helling af skemmtilegu fólki (og reyndar nokkrum leiðinlegum líka), smakkaði kóreskt hrísgrjónavín auk allra kóresku réttanna sem voru vægast sagt mjög ólíkir því sem maður venst hér heima og fór á túnfiskveiðar á aðfangadag í Thailandi.

En það er ekki bara það að hafa farið sem skiptir máli. Að hafa upplifað það sem aldrei væri hægt í skólakerfinu eða jafnvel almennt á Íslandi (og/eða Evrópu) er útaf fyrir sig nægjanleg ástæða til að fara í skiptinám. Í landi þar sem ensku kunnátta fullorðinna er verri en hjá 5 ára krökkum á Íslandi, engin skilti eru á ensku og leigubílstjórum er illa við þig ef þú getur ekki talað gallalausa kóresku er það heillar annar virði, ef ekki meira, bara að geta gert sig skiljanlegan til að kaupa mat, djamma og ferðast lítillega um. Auk þessa tekur maður auðvitað nokkra akademíska áfanga og kynnist kúltúrnum og sögu landsins. Að mínu mati er þetta frábær þjálfun í því að redda sér og vera fljótur að tileinka sér nýjar aðstæður, en það einmitt veitir ekki af því fyrir litla þjóð sem sífellt sækir fram.

Borgin sem ég og Palli bjuggum í var einnig heldur óvenjuleg fyrir okkur, 11 milljón manna borg og u.þ.b. 22 milljónir ef allt “stór höfuðborgarsvæðið” er talið með. Við áttum víst að vera í miðbænum, en samt vorum við fjórum til sex metro stoppistöðvum frá hinum raunverulega miðbæ þar sem ráðhúsið og ráðhústorgið er. Auk þess voru engin götuheiti og húsnúmer voru öll þvers og kruss. Kúnstin að finna staði og hús út frá lélegum leiðbeiningum jókst því einnig mjög mikið.

Ferðalög út fyrir borgina sjálfa urðu því ekki eins margar og helst hefði verið á kosið. Bara það að komast út úr borginni var nefnilega í það minnsta 2-3 tíma ferli ef allt gekk að óskum. Á móti kom að við ferðuðumst út fyrir landsteinana þegar þess gafst kostur og kíktum til Singapore í vetrarfríinu og Thailands yfir jólin.

En hvað var sérstakt við Kóreu og Seoul þar sem við bjuggum? Í fyrsta lagi er þetta borg sem sefur ekki, aldrei. Þú getur alltaf gert eitthvað og búðir eru margar opnar fram á morgun. Sum hverfi gera svo út á næturverslun og morgunbíó er víst með eindæmum vinsæl afþreying þarna ytra. Það eru heldur ekki rónar sem verða útúr drukknir þarna, heldur eru það fínu viðskiptagaurarnir sem höfðu efni og tíma til þess að fara út með vina- og/eða vinnuhópnum og drekka fram á nótt og sofa svo úti á næsta bankatröppum. Landið er einnig með því öruggara sem ég hef fæti stigið í, en það virðist vera innprentað í þjóðarsálina að fólk eigi að vinna fyrir sínu, en ekki stela því af öðrum. Því sofa þessir sömu viðskiptamenn áfengisdauða í jakkafötunum með peningaveskið hangandi úr jakkavasanum og enginn gerir neitt. Þetta er landið þar sem hundaát er ennþá stundað, en ég get lofað því að það er þvílíkt vesen að finna þá staði og líkurnar á að rekast óvart á slíkan stað eru hverfandi. Fólk situr svo á gólfinu þegar það borðar og þú ert ekki maður með mönnum nema að vera handlaginn með prjónana. Að lokum er þetta algjörlega stigskipt þjóðfélag að því leiti að með fleiri árum verða völdin og virðingin meiri. Ungir þurfa t.d. að kalla sér eldri einstaklinga virðingaverðum nöfnum og hella og skenkja þeim við öll tækifæri. Kynjaskipting er einnig einhver, þó hún sé ekki eins mikil og maður gæti gert ráð fyrir miðað við hversu mikið hefðasamfélag ríkir þarna.

Skiptinám sem slíkt er því miklu meira en að fara bara að stúdera hinu megin á hnettinum. Þetta snýst um að upplifa eitthvað algjörlega nýtt, læra að komast af í nýju umhverfi sem er líklega mjög ólíkt því sem maður þekkir fyrir, aðlagast og njóta þeirra hluta sem falla vel að geði manns auk þess að lifa með þeim breytingum sem ekki eru alveg jafn ákjósanlegar. Svo er auðvitað alltaf möguleiki á því að maður fái að klappa tígrisdýrum. Það skemmir ekki.

Þorsteinn Ásgrímsson Melén

Birtist í Blaði útskriftarnema Háskólans á Bifröst 2008